E-LIS Yayınınıza Erişim İstatistiği Sağlıyor!

Açık erişim yayınların daha geniş kitlelerce ulaşılabilir olması, atıf oranlarını da aynı paralelde artırıyor. Bu konuda yapılan çeşitli araştırmalar, Steve Hitchcock’un “The Effect of Open Access and Downloads (Hits) On Citation Impact: A Bibliography of Studies” adlı kaynağında görülebilir.

Şimdi E-LIS kullanıcısı yazarlar da tek tek çalışmalarına erişim istatistiklerini görebilecekleri bir yapıya sahipler. Bu yapıyı teknik olarak E-LIS ekibinden Zeno Tajoli ve Thomas Krichel bizlere sağladılar. Şu an E-LIS’te kayıtlı her çalışma için özet ve indirilme (download) bazında istatistiksel bilgi alınabiliyor. Bu bilgi, arşivde en çok görünen e-baskılar ya da tüm arşiv genelinde en çok görünenler olarak ülke/yıl/ay bazında da alınabiliyor.

E-LIS açık arşivine ülkemizden eklenen yayınlar için http://eprints.rclis.org/view/countries/TR-.html adresine bakabilir, yayınların istatistiksel bilgileri için seçtiğiniz yayının künye bilgisi ve ekli dosyasının altında yer alan “View statistics for this eprint” linkine tıklayabilirsiniz.

E-LIS istatistikleri yazarlar için kuşkusuz çok olumlu bir gelişme. Böylelikle yazarlar E-LIS kanalı ile herkesin sınırsız erişimine açtıkları çalışmalarının, bilimsel iletişim döngüsü içinde hızla yer aldığını kolaylıkla görebilecekler. E-LIS’in bu yeni özelliğiyle alanımızda daha çok yazarın arşive yayınlarını ekleyerek aramıza katılmasını umuyor, açık erişimi her platformda destekliyoruz.

Açık Erişim Arşivler Ağı: DRIVER

Avrupa'da on farklı araştırma kurumunun konsorsiyum ortaklığı ile, Avrupa Komisyonu tarafından finanse edilen bir proje başlatıldı: DRIVER (Digital Repository Infrastructure Vision for European Research). Konsorsiyum üyeleri, University of Athens (Yunanistan), Bielefeld University (Almanya), Consiglio Nazionale Delle Ricerche (İtalya), Stichting SURF (Hollanda), University of Nottingham (Birleşik Krallık), Centre National de la Recherche Scientifique DIS (Fransa), University of Bath (Birleşik Krallık), Uniwesytet Warszawski (Polonya), Universiteit Gent (Belçika), and Goettingen University (Almanya).

DRIVER'ın hedefi Avrupa'da her türlü bilimsel yayının toplandığı ve ücretsiz açık erişim ile halka yayıldığı bir kurumsal arşiv ağı oluşturmak. Proje ile Avrupa Araştırma Alanı için bilgi altyapısı gelişimini destekleyecek bir denemenin önümüzdeki 18 ay içinde hayata geçirilmesi planlanıyor.

Kaynak: Peter Suber, Open Access News

Open Access Advocates Worldwide

The Canadian Library Association's Information Commons Interest Group, "Open Access Advocates Worldwide" adı altında wiki tarzı bir sayfa hazırlayarak uluslararası düzeyde açık erişime gönül verenler listesi oluşturuyor. Sayfada dünyanın pek çok yerinden farklı isimleri bağlı oldukları kurumlar ya da yürüttükleri çalışmalar ile görmeniz mümkün. Oluşturacağınız bir hesap ile kolay ve hızlı bir biçimde listeye isminizi ekleyebilirsiniz. Açık erişim konusunda çalışanları listeye isimlerini eklemeye davet ediyoruz.

Kaynak: OA Librarian

First International PKP Scholarly Publishing Conference

PKP (Public Knowledge Project) bilimsel araştırma kalitesini yükseltmek üzere, British Colombia ve Simon Fraser Üniversiteleri arasında geliştirilen bir birliktelik, proje. PKP şimdiye dek, açık dergi sistemlerini ve açık konferans sistemlerini geliştirerek bilgiye erişimi artırırken dergi maliyetlerini düşürmeyi hedefliyor.

PKP 11-13 Temmuz 2007 tarihinde ilk uluslararası konferansını First International PKP Scholarly Publishing Conference adı ile Kanada'da gerçekleştirecek. Konferansta PKP açık kaynak yazılım paketlerinin (Open Journal Systems (OJS); Open Conference Systems (OCS) ve Open Archives Harvester) tanıtım ve kutlamaları yapılacak.

Bir Hybrid Yayıncı Daha: American Chemical Society

Opsiyonel açık erişim modelini benimseyen yayıncı sayısı her geçen gün çoğalıyor. American Chemical Society (ACS) yazarları Ekim ayından itibaren makalelerine ücretsiz erişim sağlayabilecekler. Bunun yazara maliyeti $1000-3000 arasında değişiyor. Yayıncı ayrıca yazarların makalelerini kurumsal arşivlerinde ya da web sitelerinde de yayınlamalarına izin veriyor.

Konu ile ilgili daha ayrıntılı bilgi için Sophie Rovner, ACS Offers Open-Access Option To Authors, Chemical & Engineering News, September 4, 2006 künyeli yayına bakılabilir.

Haberi alıntıladığımız OA Librarian takımına ve Peter Suber'e teşekkür ediyoruz. OA Librarian'da dikkat çekildiği gibi Peter Suber'in bu konudaki görüşleri okumaya değer.

Open access and beyond

Açık erişim konulu karşılaştığımız yayınları aktarmaya devam ediyoruz:

Open access and beyond/Shawn Mathur , Christian Schmidt , Chhaya Das and Philip W Tucker. Molecular Cancer. 6 Eylül 2006.

Bilgilendirme için Peter Suber'e teşekkürler.

Hybrid Açık Erişim Dergi Programları Çoğalıyor!

Peter Suber'in SPARC Open Access Newsletter Eylül 2 sayısı yine bir önceki ayda açık erişim üzerine gelişmeleri özetliyor. Dikkat çektiği ilk başlık geçtiğimiz Ağustos ayında dört farklı yayıncının hybrid açık erişim dergi programlarını açıklaması. Bu yayıncılar programlarının adları ile şöyle: BMJ Unlocked, Wiley's Funded Access, Cambridge University Press's Cambridge Open ve The American Physical Society's Free To Read. Suber bu programlara ilişkin olarak dokuz eleştirel/kritik soru yöneltiyor. Bunlardan bazıları: dergi telif hakkının yazarda kalmasına izin veriyor mu?; dergi açık erişimi destekleyen bir lisans kullanıyor mu (örneğin:Creative Commons)?; dergi yazarın makalesini bir kurumsal arşive eklemesine izin veriyor mu?; dergi ekonomik zorluk durumunda ücreti almamazlık edebilir mi? ... Hybrid dergi programları daha da çoğalacak ve yazarlar, araştırmacılar, kütüphaneciler olarak farklı yapıları iyi değerlendirebilmek adına bu soruları sormak hatta çoğaltmak gerekecek.

Ticer Digital Libraries a la Carte: New Choices for the Future

Ticer (Tilburg Innovation Centre for Electronic Resources), Tilburg Üniversitesi bünyesinde 1997 yılından beri dijital kütüphane teması ile yaz okulları düzenliyor. Bu sene "Digital Libraries a la Carte: New Choices for the Future adı ile 22-25 Ağustos tarihlerinde Tilburg, Hollanda'da düzenlenen ve toplam dört modülden oluşan kursta dünyanın farklı ülkelerinden, çoğunluğu üniversite ve araştırma kütüphanelerinden olmak üzere 50'nin üzerinde katılımcı vardı.

Teknolojik gelişmelerin kütüphane hizmetlerini nasıl daha verimli kılacağı üzerine odaklanan toplam 17 seminer/uygulama oldukça verimliydi, düşündürücü ve bilgilendiriciydi. Web 2.0 adlı gelişme ile RSS teknolojisinin bilgiyi okuyucuya getirişi; blog, wiki, IMing gibi sosyal yazılımların hizmetlere adaptasyonu kullanıcı odaklı hizmetlerin nasıl geliştirilebileceği üzerine dikkat çekici örneklerdi. Şimdi tüm bu gelişmeleri içinde barındıran bir kütüphane teknolojisi, hizmet paketi ise Library 2.0 olarak adlandırılıyor.

Açık erişim ve kütüphanenin bilimsel araştırma döngüsündeki yeri, programdaki bir başka önemli başlıktı. Sanal araştırma ortamları; e-bilim dendiğinde yalnızca fizik, kimya, matematik, tıp, mühendislik dünyasında sıkışıp kalan sayısal bilgiyi, e-araştırma diyerek sosyal bilimlere de yayan kavramların irdelenmesi; e-araştırma 2.0 ortamları; California Üniversitesi Kütüphanesi'ndeki sayısallaştırma projeleri; John Willinsksy'nin tadına doyulmaz nitelikteki anlatımı ile Açık Dergi Sistemleri bu modülü özetlemek için sıralanabilir.

Alanında haklı bir saygınlığa sahip Ticer yaz kursunun oldukça faydalı olduğunu içtenlikle aktarabilirim. Bu seneki yaz okuluna Türkiye'den tek katılımcı olarak gittim ve en yakın zamanda hem blogumuzdan hem de Ankos sayfasından kursa ilişkin daha ayrıntılı bir raporu ilginize sunacağım.

Eğitimcilerin sunumları bir süre için Ticer kurs programı sayfasından alınabilir. Kurs hakkında haberler ve görüşler için ise "değerlendirme raporu" adı ile hazırlanan sayfaya bakılabilir.

Hybrid Dergiler ve The Oxford Open

"Hybrid" dergiler, ücretli üyelik ile kullanıma açık olmalarına karşılık, yazar tarafından bedeli ödendiği takdirde makaleleri açık erişime sunan dergi türleridir. Bu bedelin yazar tarafından değil de farklı biçimde sağlandığı modellerde mevcuttur. İçeriğinde açık erişim makalelere de yer veren "hybrid" dergi yayıncılığı, opsiyonel açık erişim modeli olarakta adlandırılır.

Oxford University Press'de hybrid dergi yayıncısı ve "The Oxford Open" adı ile şu an 50 civarında dergi ile açık erişim modelini sürdürüyor. Bu konuda 2003 tarihinden beri araştırmalarını sürdürdüğünü belirten yayıncı Haziran 2006 tarihinde "Assessing the Impact of Open Access" adlı araştırma raporunu yayınlamış ve raporda açık erişim yayıncılık deneyimini, kullanım ve kullanıcı üzerine etkisini incelemiş.